Nieuws

Čedo Hajder werkt een maand in Nederland

Čedo Hajder werkt een maand in Nederland: ,,Jullie hebben alles geregeld”

TEKST: ELLIE VAN MEURS

Begin mei kwam Čedo Hajder (55) naar Nederland om werk te zoeken. Nog geen week later zit zijn eerste werkdag erop. Zichtbaar opgelucht en blij als een kind vertelt hij zijn verhaal. ,,Ik was zo nerveus, maar nu voel ik dat het goed komt. Alles was er zó goed geregeld.”

Het was een sprong in het diepe, maar hij voelde dat hij geen keuze meer had. In financieel opzicht kwam hij steeds verder klem te zitten. Het leven in Subotica, een grensplaats in het uiterste noorden van Servië, werd steeds zwaarder. Met de komst van een nieuwe burgemeester werd zijn ambtenarensalaris met zo’n 25% gekort. ,,Gewoon omdat ik geen lid ben van zijn politieke partij.” Het resultaat is een maandsalaris van omgerekend zo’n 280 euro per maand. Hij had geen keuze, het was slikken of stikken. Tegelijkertijd daalden de vleesprijzen. Met de verkoop van het varkensvlees van zijn kleine boerderijtje, verdiende hij tot dan toe een bescheiden extra inkomen. Daarmee kon hij de studie van zijn twee kinderen betalen en zijn bejaarde moeder ondersteunen. De dalende vleesprijzen en zijn dalende salaris, zorgden samen voor een financiële crisis in huize Hajder. Het salaris van zijn echtgenote Kata was te laag om die crisis te bezweren. Maar als de nood het hoogst is, is de redding nabij. Dankzij zijn Hongaarse paspoort, stond de deur naar een baan in de Europese Unie op een kier. Een steuntje van Nederlandse vrienden was het laatste duwtje dat hij nodig had.

Geen wereld-job

Inmiddels is hij via een uitzendbureau aan het werk in Boxtel. Vleeswaren inpakken of met een hogedrukreiniger vleesmachines schoonspuiten. De omstandigheden waaronder hij werkt, vallen hem soms zwaar. ,,Het is vreselijk koud bij het vlees en het is vreselijk warm bij het schoonmaken,” zegt hij. Het is geen wereld-job maar daarvoor kwam hij ook niet naar Nederland. ,,Ik had 30 dagen vakantie en met het uitzendbureau is geregeld dat ik vier weken kan werken.” Hij is onder de indruk van de manier waarop het uitzendbureau in één ochtend alles voor hem regelde: de inschrijving, een Burgerservicenummer, de ziektekostenverzekering en een medische keuring. En direct de volgende ochtend aan het werk.

Discipline

Ook op de werkplek is alles tot in de puntjes geregeld. Hij vertelt met enige verbazing over de strenge hygiëneregels waar iedereen zich aan houdt, over de schone bedrijfskleding (inclusief warme handschoenen) die iedere ochtend klaarligt en over de keurig geregelde pauzemomenten. ,,Om zes uur beginnen, om acht uur een kwartier pauze, daarna een half uur lunchpauze en nog een kwartier voor koffie. En om drie uur ’s middag: finished!” Zoveel discipline is hij duidelijk niet gewend. ,,En ze komen hun afspraken na”, zegt hij enigszins verbaasd. Als hij na een week werken zijn eerste loonstrook in zijn mailbox krijgt, is hij blij verrast. Hij herleest alles wel drie keer en rekent het voor de zekerheid ook nog even na: ,,Verzekering, belasting, gewerkte uren, uurtarief. Alles klopt,” constateert hij tevreden.

Viber

In zijn vrije uurtjes verkent Čedo al fietsend de omgeving. Hij kijkt zijn ogen uit. De huizen hebben keurig aangeharkte tuintjes met kleurige bloemen, geen afgebladderde kozijnen en geen hoge muren met poorten als afscheiding. De wegen inclusief de auto’s zijn goed onderhouden en de treinen en bussen rijden bijna altijd op tijd. Ook in het verpleeghuis, waar jij een kijkje neemt, ziet alles er pico bello uit. De verzorgenden en vrijwilligers zijn gemotiveerd en betrokken. Zij doen hun uiterste best om de bewoners een zo aangenaam mogelijke dag te bezorgen. ,,Zelfs de vuilnisbelt is keurig geordend,” zegt hij. ,,Nederland is een rijk land. Jullie hebben alles geregeld.” Toch is er ook een schaduwzijde aan zijn verblijf in Nederland. Het gaat niet goed met de gezondheid van zijn moeder en hij mist zijn vrouw Kata en de kinderen. ,,Ik was nog nooit zo lang bij hen weg.” Gelukkig is er veel contact met het thuisfront via Viber (soort Whatsapp), maar het gemis blijft.

Even minder zorgen

Langzaam aan groeit bij Čedo het vertrouwen dat hij weet waar hij aan toe is én dat hij aan het einde van de maand een aardig bedrag mee naar huis kan nemen. ,,Ik heb even een beetje minder zorgen. En misschien kom ik dit jaar nog wel een keer terugom nog een paar weken te werken.” Zijn chef was in ieder geval zeer tevreden over zijn inzet. En hoewel de communicatie met zijn collega’s vanwege een taalbarrière niet altijd soepel verliep, is er in die weken een goede onderlinge verstandhouding ontstaan. ,,Mensen komen uit Polen, Portugal, Roemenië en Bulgarije, en niet iedereen spreekt Engels of Duits.” Op zijn laatste werkdag hebben ze zelfs afscheid van hem genomen met chocola. ,,Ik denk dat ze mij waarderen,” zegt Čedo.

Bron: Zelfkrant Juli 2017